Olimpiyatlarda Futbol Var mı? Neden Dünya Kupası Kadar Öne Çıkmıyor?

Soru nereden çıkıyor?

Bir Dünya Kupası finalini oynayan yıldızların çoğunu olimpiyat turnuvasında görmezsiniz. İzleyici de haklı olarak şunu düşünür: Dünyanın en popüler sporu neden olimpiyatta yok gibi? Cevap tek bir yasakta değil, birbirini tamamlayan üç engelde saklıdır.

Erkeklerde kadroyu sınırlayan üç şey

1. Yaş sınırı. Paris 2024'teki düzende bir kadroda en fazla 18 oyuncu bulunabiliyordu ve bunların en az 15'i 23 yaş ve altında olmalıydı. Sınır 1992'de geldi.

2. Yaşı büyük oyuncu hakkı. 1996'dan bu yana takımlar kadrosuna yaş sınırını aşan en fazla üç oyuncu yazabilir. Tokyo 2020 salgın nedeniyle ertelenince o turnuvada sınır bir kereliğine 24 olarak uygulandı.

3. Kulüp izni. Asıl belirleyici engel bu olabilir. Olimpiyat turnuvası uluslararası maç takvimine girmediği için kulüpler oyuncusunu bırakmak zorunda değildir. Paris 2024 buna iyi bir örnektir: Real Madrid'in tutumu ortaya çıktıktan sonra Kylian Mbappé, ev sahibi Fransa'nın olimpiyat takımında oynamayacağını açıkladı. Üstelik turnuva yazın, yeni sezon hazırlıklarıyla aynı döneme denk gelir; 2024'te EURO'nun hemen ardından oynandı.

Bu kurallar neden konuldu?

Futbolun olimpiyatlarla ilişkisi profesyonellik tartışmasından doğdu. 1930'da Dünya Kupası başlayınca en iyi profesyonellerin sahnesi orası oldu, olimpiyat futbolu ise uzun süre amatörlerin turnuvası olarak kaldı. Profesyonellere 1984'te yol açıldı; 1984 ve 1988 turnuvaları böylece yaş sınırsız oynandı. Ardından 1992'de 23 yaş kuralı geldi ve turnuva Dünya Kupası'ndan ayrı tutularak genç oyuncuların sahnesi oldu.

Kısa tarih

Kaynaklar 1900 ve 1904 turnuvalarını farklı sayar. Bu nedenle "futbol ilk kez ne zaman olimpiyatlara girdi?" sorusuna 1900 de 1908 de cevap olarak verilir; fark, gösteri maçlarının sayılıp sayılmadığıdır.

Kadınlarda tablo tersine dönüyor

Kadınlar turnuvası 1996'dan beri yaş sınırı olmadan oynanıyor. Ülkeler en güçlü kadrolarıyla geliyor ve olimpiyat, kadın futbolunda Dünya Kupası'ndan sonraki en önemli sahnelerden biri kabul ediliyor. ABD, Paris 2024'te beşinci altın madalyasını kazandı.

Son gelişme de bu ağırlığı gösteriyor. IOC, Nisan 2025'te Los Angeles 2028 için kadınlarda takım sayısını 12'den 16'ya çıkardı, erkeklerde 16'dan 12'ye indirdi. Böylece olimpiyat tarihinde kadın turnuvası ilk kez erkek turnuvasından daha geniş olacak.

Yıldızlar hiç oynamıyor mu?

Oynuyorlar, ama genellikle kariyerlerinin başında ya da yaşı büyük oyuncu hakkıyla:

• Lionel Messi, 2008 Pekin'de Arjantin ile altın kazandı.
• Neymar, 2016 Rio'da finalin son penaltısını atarak Brezilya'ya ilk altın madalyasını getirdi.
• Dani Alves, 38 yaşındayken Tokyo'da Brezilya'nın kaptanı olarak altın kazandı.

Erkeklerde son şampiyon, Paris 2024 finalinde Fransa'yı 5-3 yenen İspanya oldu.

Maçları nereden izlerim?

Los Angeles 2028'de futbol turnuvaları 10-29 Temmuz arasında oynanacak; erkekler finali 28, kadınlar finali 29 Temmuz'da. Yayın hakları oyunlardan oyunlara değişebilir, bu nedenle tarih yaklaştığında güncel yayın planını kontrol edin.